Apostołowie – fragment ikonostasu

Parametry eksponatu

  • Nr inwentarza: 40-41/MDR
  • Materiał: deska złocona i polichromowana
  • Czas powstania: XVII/XVIII w.
  • Pochodzenie: Desznica

Opis

Te dwie kwatery, z których każda zawiera trzy całopostaciowe ikony świętych mężczyzn, są fragmentem ikonostasu, a konkretnie rzędu apostołów. Pierwotnie musiało ich być dwunastu, jednak w naszych zbiorach zachowały  się wizerunki sześciu. Istnieje czarno-biała fotografia kolejnych trzech. Ikony powstały prawdopodobnie na przełomie XVII i XVIII wieku. Niestety nie jest pewne ich pochodzenie. Od 1945 roku znajdowały się one w cerkwi św. Dymitra w Desznicy, ale prawdopodobnie stąd nie pochodziły. Według przekazów pierwotnie znajdowały się albo w cerkwi św. Kosmy i Damiana w Kotani, albo – co bardziej prawdopodobne – w cerkwi w Świątkowej Małej lub Świątkowej Wielkiej. 

Święci apostołowie ukazani zostali na złotym tle z rytymi ornamentami roślinnymi. Są w różnym wieku: młodzieńcy, mężczyźni dojrzali oraz starcy. Jedną dłoń mają zawsze uniesioną w geście oratorskim lub błogosławiącym a w drugiej najczęściej trzymają księgę w formie zwoju lub kodeksu – symbol Ewangelii i głoszenia słowa Bożego. Poza tym nie posiadają innych atrybutów. Na fotografii z niezachowanej części ikonostasu św. Paweł trzyma miecz oraz otwartą księgę, którą czyta. Inny trzyma kartę zapisaną cyrylicą. Zwracają uwagę udrapowane szaty postaci w pięknych zestawach kolorystycznych oraz ich bose stopy. 

Ikony zostały przekazane Muzeum w 1998 r. przez ks. proboszcza Władysława Kołodzieja, ze zbiorów ks. Alfreda Masteja, pierwszego opiekuna (stałego ekspozyta) rzymskokatolickiej parafii w Desznicy, pochowanego w Dębowcu. Obie kwatery były konserwowane w 2000 i 2017 roku przez Magdalenę Frączek.